19 EYLÜL 2007 ÇARŞAMBA

Bayide satılacak güçlü bir tiyatro dergisi çıkarma maceramız devam ediyor. Yukarıda hazırladığımız sanal dergi kapağı gibi ve öylesi bir içerikle sansasyonel ve çekici(!) bir dergicilik yapmayacaksanız dergi satışıyla 1-2 sayı bile çıkarmamızın zor olduğunu hissetmeye başladık, reklam alma fikrine doğru yöneldik. Olabilir kınamıyoruz yani sonuçta kapitalist bir dünyada yaşıyoruz ağabeylerimiz yada biz devrimi başaramadık henüz, o halde yaşadığımız model içinde bir şekilde ister istemez zaten parçası konumundayız o halde reklamda alırız napalım. Hem canım yani bu bir sanat dergisi yine de prensipli olacağız söz. Öyle abuk sabuk reklam da almayacağız. (Sanki veren var da)

Efendim moralinizi bozmak gibi olmasın da nereden kimden alacaksınız? Eğer sırtınızı dayayacağınız bir sözü geçen dayınız yoksa zor varsa zaten bu yazıyı neden okuyorsunuz ki durduğunuz kabahat siz ne iş olsa deneyin nasıl olsa başarırsınız.

Önce reklam almaya başladığınıza göre sizin az çok resmileşmeniz, şirketleşmeniz, bir muhasebeciniz falan da olması gerekecek artık. Boru değil işin içine para girecek stopajı var çeşit çeşit vergisi var bilmem nesi var.

Önce bir bakalım reklam fiyatları nasıl piyasada ve kurtaracak mı bizi?

Büyük medya holdinglerinin aylık dergilerinin ilan-reklam tarifelerine bakıyoruz Hey-Girl, Elele falan gibi..

O da ne?

"ön kapak, arka kapak, kapak içi, iç sayfalar tam boy, yarım boy Allahhhhh yaşadık! sayfasına göre 30 milyar- 40 milyar , 15 milyar işte bu! Böyle 2 ilan alsak köşeyiz!"

Alabilir misiniz? Alırsınız tabi bunun için önce yapmanız gereken ihaleye girip TMSF'den sabah grubunu satın almak yada Doğan Yayıncılık gibi bir şirket kurmak, günlük gazeteler zincirinizin, onlarca derginizin, TV kanallarınızın verdiği güçle ve binlerce satan yayınlarınızla üstelik de kocaman ve bir çok uzman elemanın çalıştığı reklam-ilan departmanınızla bu işe başlarsanız alırsınız neden almayasınız. Ama önce böyle bir medya holdingi olmalısınız. Ne? Bir tiyatro dergisi için bu kadar uğraşmaya değmez mi? E peki o halde biraz daha küçük yayınlara bakalım.

Mesela Öğretmen Dünyası dergisine bakıyoruz arka kapak Hey Girl deki gibi 35 milyarlar değil 750 bin liracık. Eh olsun bu da iyi, iki üç sayfa böyle ilan alsak dergiyi kurtarırız dediğinizi duydum. İyi o halde alın bakalım.

Ama Nereden ve kimden? Eğer bu alanda tecrübeniz alt yapınız, çevreniz yoksa aynen okul yıllığı çıkaran öğrenciler gibi kendi eşinizin dostunuzun kapısını aşındırarak hatır gönül ilişkilerine sığınarak başlarsınız. Sırf çocuğu da o yıllıkta diye ve çocuğu üzerinden okul yönetimlerinin yaptığı psikolojik baskıya boyun eğip reklam veren orta ölçekli, hatta küçük esnaf veliler gibi sizi de kıramayıp oflaya puflaya bir bu eksikti diye reklam veren bir kaç dost çıkabilir. "Köşem Manavı köşede" , "Kırtasiyecilik bizim işimiz üçgen kırtasiye" gibi..  Ama kaç sayı sürer bu hatır ilanları?

Derginizin kaç tane satacağı ortadayken ve bir tiyatro dergisinin bu ülkede 5-10 bin satmayacağı gün gibi aşikarken hangi şirketin reklamcısı reklam mantığıyla böyle bir dergiye reklam verir? Açıktır ki hatır gönül ilişkileri ile tanıdıklar araya konulup şirketlerin reklam tanıtım bütçelerinden bir küçücük paycık kapma çabasına girilecektir.

Peki sektörümüzden (tiyatrodan) pay gelir mi? Bence gelmez. Ama siz bir deneyin madem kararlısınız. Neden gelmez? Çünkü sizin derginiz tiyatroculara ulaşıyor birazda tiyatroseven okuyucuya. Onlar zaten Hadi Çaman'ın, Tiyatro İstanbul'un, Yıldız Kenter'in ne oynadığını takip ediyor biliyor sevdiği tarzsa zaten gidecek. Bunlar Hürriyet'e ilan verir ki başkaları da görsün sahi ya çoktandır tiyatroya gitmiyorduk hazır Yıldız Kenter'in de yeni bir oyunu varmış gidelim" desin. (Ben bugüne dek tiyatro...tiyatro dergisinde ödenekli tiyatrolar ve aksanat hariç hiç bir özel tiyatronun paralı ilanını gördüğümü hatırlamıyorum yanılıyorsam sayın Mustafa Demirkanlı lütfen düzeltsin)

Kaldı ki sektör içinden alacağınız reklamlar sizi ister istemez objektif yayıncılıktan alıkoyabilecektir. Reklam verenin hesabınıza yatıracağı ve sonraki sayı için çok da ihtiyacınız olan para giyotin gibi kafanızın üzerinde sallanır dururken siz reklamın iki sayfa ilerisinde onu eleştirip yerden yere vurabilir misiniz bunu ben bilmiyorum siz bilebilirsiniz.

Hükümetten, belediyeden, devlet birimlerinden çevreniz var, oralardan bir şeyler koparırız diyorsanız sanırım basın ilan kurumu engelini de aşmanız gerekecek. Ve bütün bunlarda her zaman birer risk olarak başınızın üzerindeki giyotin olarak kalacak. Buranın ilgili amirinin, yöneticisinin tepesi atıp ya ilanı keserse, ya gelecek ay çıkamazsanız? ya belediye , hükümet değişir yeni atamalar yapılır gelenler size gıcıksa?

Yani çok net şekilde bellidir ki ipleriniz de varlığınız da reklamla birlikte adım adım başkalarının eline geçmiştir, geçmektedir. Ne oldu sizin idealinize, çok istediğiniz derginize? Yoksa giderek kendi derginizin işçisi, hatta kölesi mi oluyorsunuz ipleri teslim ettikçe?

O halde önce belli bir satış başarısı yakalayıp ben şu kadar insana ulaşıyorum bu alanda varım, şu özelliklerde bir hedef kitleye benimle ulaşabilirsiniz deyip kuralları kendinizin koyacağı bir güç haline gelebilmeniz gerekiyor. Yani yine geldik ne kadar ekmek  o kadar köfte mantığına. Eeee ne de olsa kapitalist model. Olun bir medya grubu o zaman reklam şartlarımız şudur diye koyun şartlarınızı, bırakın 2-3 sayfa ilanı yeni üçüncü nesil GSM operatörü ihalesi bile kafadan sizindir.

Bu akşamda dergimizi çıkaramadık hayırlısı yarın ola hayır ola, kolay pes etmek yok. Çok sıkışırsanız bir havlu bir takke alıp kahvehaneleri dolaşıp tuluat da yapar, gider bir iki dublaj da yapar yada 8-10 heveskar genç toplayıp oyunculuk kursu da verir geçinirsiniz ama dergicilik tiyatroculuğa benzemez durun bakalım biraz sabır. Dergi çıkarma maceramız sürecek

20 EYLÜL 2007 PERŞEMBE

Sevgili Günlük!

Sen şöyle çekil de şu tiyatro dergisi çıkarmayı kafasına koymuş arkadaşla konuşmayı sürdürelim. Sonra sana dönerim sevgili günlük.

Anlaşıldı siz bu dergiyi çıkaracaksınız. İyi o halde kolay gelsin. Bakalım içerik nasıl olacak. İçeriği belirlemek için önce hedef kitlenizi belirlemelisiniz. Sahi siz bu dergiyi kimin için ve ne için çıkarıyorsunuz? Önce siz kimsinizden başlamak gerekiyor belki de.

Eğer bir akademisyenseniz doğal olarak derginiz akademik yazılar, çeviriler, eski ve yeni ekoller, eserler, sahneleme teknikleri, reji, incelemeler ve beni aşan daha nice başlık altında yazıların toplanacağı bir dergi olmalı. Amacı da tiyatro sanatının dününe bugününe yarınına yönelik analizlerle, eğiticilikle ivme kazandırmak olmalı. Peki tüm bunlar seyirciyi ilgilendirir mi? İlgilendirmeli mi? Bence ilgilendirmez. O tüm bu akademik çalışmaların sahneye yansımasıyla ilgilenir. Sanatçının ve rejinin sahneye yansıttığı farklı tatla ilgilenir genel olarak. O halde hiç inat etmeyin siz akademik derginizi çıkarın ve meslektaşlarınıza, diğer akademisyenlere, tiyatro okuyan öğrencilere, tiyatroda deneysellik arayışında olanlara ve ivme içinde yol alan amatör tiyatroculara yönelmeye bakın. Evet az satarsınız ama tiyatro sanatına katkılarınız büyük ve ses getirici olabilir bu da az değildir.

Eğer sizi tiyatro dünyasındansanız ve Tiyatro dünyasında yaşananlar, haberler, polemikler, farklı görüşler ilgilendiriyorsa, bu mesleğin içinde olanlarla diyalog halinde olmak ve onların kendi ortak dünyası içinde diyalogda olmaları, dünya görüşünden sahnede duruşlarına dek tartışmak ve tartıştırmaksa derdiniz..., Tiyatro dünyasında yaşanan olumlu ve olumsuzluklardan haberdar etmekse sizi mesleki bir dergi paklar. Zira tiyatro dünyasında geri planda yaşananlar ne kadar önemli olursa olsun salt seyirci olan birini çok da ilgilendirmeyebilir. Mesela sinema dergilerinde siz hiç sinema dünyasında yaşanan sorunları, polemikleri, kavgaları okudunuz mu? Kime ne kadar destek verildiğini yada verilmediğini? ham filme ödenen bedele gelen zammı? Yada bir müzik dergisinde müzisyenlerin sen ne kadar yardım aldın ben ne kadar yardım aldım kavgasını? Seyirci sahnedeki eserle, perdedeki filmle, dinlediği müzikle ve orada kullanılan teknikle, rejiyle, oyunculukla, filmde yada şarkıda anlatılan mesajla , hikayeyle ilgilidir bunları tanımak, irdelemek konuşmak tartışmak ister daha çok. Oradaki sanatçıyla röportajla onu biraz daha tanımayı, bir eleştiri yazısı ile fark edemediklerini fark etmeyi, ön bilgi edinmeyi ister. Oyunun Taksim sahnesinde mi Cevahir'de mi sergilendiği de pek sorunu değildir onun için devlet tiyatrosunun bu yıl hangi oyunları sahnelediği önemlidir. Ha elbette duyarlı bir vatandaş, aydın bir kişi, bir sanatsever olarak yılların Taksim sahnesinin kapanmasını yada sanatın alışveriş merkezlerine sıkıştırılmasını sorgulayabilir, protestoya da katılabilir ama bunu da sanatın götürüldüğü ivmeye tepkiden dolayı yapar oyunu hangi salonun koltuğunda oturup izlediğinden dolayı değil. AKM'nin kapatılmasına hem bir mimariye ve döneme sahip çıkma adına, hem hükümetin sanat düşmanı görünen tavrına karşı olmak adına karşı durabilir ama bir oyun sever olarak bir hafta sonra da gidip Cevahir'de oyun izleyebilir hatta iyi çalışan kliması ve yeni koltuklarıyla daha da rahat edip kendini oyuna daha rahat verebilir. Yani uzun sözün kısası oyunsever, sanat sever birini senin mesleki sorunların bir yere kadar ilgilendirir.  Nalburiye diye bir dergi vardır mesela. Nalburlar, Hırdavatçılar takip eder yeni ürünlerden, gelişmelerden, yeni makinelerden haberdar olur, birbirlerinden faaliyetlerden derneklerinden haberdar olur. Seyirciyi..pardon müşteriyi ilgilendirmez bu dergidekiler. Müşteri gelir krom yada alaşım , sıcak soğuk sulu musluğunu seçer alır gider. Seyirciyi de senin mesleki sorunlarından çok beklentisi sahnedeki performansa ilişkindir. O halde mesleki bir dergi çıkaracaksan bunu meslektaşların için yap ki daha bir sorgulayıcı ol, daha bir örgütleyici ol, daha bir dimdik durarak sorunlara odaklan. Hah işte sende mesleki dergini çıkar ve bu dergi üzerinden örgütlenmeni yap.

Eğer amacın seyirciye ve seyirci olması muhtemel geniş kitlelere yönelikse, amacın bu dergiyle hem tiyatroya daha fazla dikkat çekmek hem daha bilinçli seyirci oluşturmak hem de biraz daha salonların dolmasını sağlamaksa, toplumun biraz daha sanatla iç içeliğine bir katkı sunmaksa, daha kültürlü, daha sanatla yoğrulmuş insanlardan oluşan bir toplum için bir sanat vitrini sunmaksa, varını yoğunu, emeğini sahneye harcayanların ve gerçekten izlenesi eserler ortaya koyanların halka ulaşmasında bir köprü olup tiyatroya hizmet etmekse, Çocuk oyununda yada yetişkin oyununda daha nitelikli ve seyredilmesi gereken oyunları tiyatro seyircisine gösterip tüccar zihniyetli, sanatsal değerden yoksun oyunlardan uzak tutmaksa o halde seyirciye dön yüzünü ve onun dilinden konuş. Mutlaka görülmeli türünden eserleri tanıt, güzel rejileri anlat, başarılı oyuncuları söyleşilerle daha fazla tanıt, oyun arayışındakileri eleştirilerle tanıtımlarla aydınlat, eserlerin içerisindeki değerlerin altının çizilmesine katkı sun, tasarımınla, görselliğinle, renklerinle, dilinle sıcak atmosferin içine çek. Akademik, ağdalı, entel söylemlerden mesleki sorunlardan, nefret kokan açıklamalardan, kişisel husumetlerden, kuyruk acılarından alaycı tavırlardan uzak dur. İç hesaplaşmalarını başka dergilere, farklı mercilere, panellere, toplantılara kongrelerine sakla.

Peki şimdi durum nasıl?

Açık konuşmak gerekirse tiyatro yayıncıları olarak hepimiz ortaya karışık salata durumundayız. Nalburiye dergisinde yeni fitings boru sisteminin tanıtıldığı gibi bizde de kostüm satanların duyurusuna da yer var. (Bana ne kardeşim senin kostümünden? Alırsın bir eleman her gün tiyatroları ziyaret edip biz size yönelik üretim yapan bir firmayız diye tanıtımını yaptırırsın kartını bırakırsın) Akademik yazılara da yer var, kuyruk acılarına da yer var, para pul kavgasına da yer var,  mesleki sorunlara da yer var. Şehir yada Devlet tiyatrosunda yaşanan yönetsel, idari hatalara da yer var eh arada oyun tanıtmaya da yer var.

Bütün bunların sebebi nedir sevgili günlük?

Yayıncılığı geçtik tiyatroda örgütlülük üzerine

Bana göre tembellik, duyarsızlık, kolaycılık. Koca bir tiyatro dünyasının içindeki fertlerin yapmaları gerekenleri üç beş gönüllü sırtlanmış oflaya puflaya taşımaya çalışıyoruz. Tiyatrodaki örgütsüzlüğün, kötü dernekçiliğin, duyarsız sanatçıların günahlarını sırtlanıp temizlemeye çalışıyoruz. Tiyatro Derneklerinin görmezden geldiği sorunları görmeyi ve derneklerin yapması gerekip yapmadıklarını tamamlamaya çalışıyoruz.

Tüm sorunları tiyatrocularla ilgili konuları gündeme getirecek, kamuoyu yaratacak, örgütlülükle karşısında durup direnecek, çözümler üretecek, gerektiğinde protesto edecek, gerektiğinde alkışlayacak, gerektiğinde bir çırpıda tiyatrocuları seferber edecek, bıkmadan usanmadan bunlar için çabalayacak mesleki örgütler olmalıdır. Tiyatrocuların normalde örgütlülüğü aklına bile getirmezken ancak ihtiyaç duyduklarında bizleri (tiyatro yayınlarını) seferber edip yada arkamıza takılıp örgütlülüğün eksiğini üzerimizden gidermeleri gibi bir kolaycılığı getirmiştir. Konu yada sorun gündemden düşünce de yine kendi dünyasına çekilmiştir. Oysa bunları, bu kampanyaları, bu karşı duruşları yapacak olan tiyatrocuların örgütleri ve örgütlerinin üyesi olarak kendileri olmalıdır. Biz ancak onların başlattığı bu kampanyaları hareketleri haber yapıp duyurarak destek vermeliydik. Örgütlü mücadelenin sahibi ve yürütücüsü onlar destekleyeni yada haber yapanı biz olmalıyız. Hele ki tiyatro siteleri yayın kurulları, yayının geneli üzerinde söz sahibi kişilerden oluşmadığı için (Örneğin Tiyatrom'da yazılar dışardan tek tek bağımsız kaleme alınmış şekilde gelmektedir, sitenin genel yayını üzerinde bir tek kişi (ben) söz sahibiyim) Bu durumda da yayın politikası bir tek kişinin inisiyatifinde olan bir siteyi dernekmiş bir konumuna oturtmak hem benim hatamdır hem de bizi bu misyona doğru iteleyen tiyatro dünyasının hatasıdır. Bu durumda bizim için iki şık kalmaktadır. Ya davul benim boynumda tokmak başkalarının elinde olacak , dahası her defasında, her başı sıkışandan sıkışana tokmak da el değiştirip duracak ve davuldan her defasında başka türlü ses çıkacaktır, ya da ben davula da tokmağa da sıkı sıkı sarılıp dediğim dedik ben ne dersem neyi uygun görürsem o şekilde ve o kadar yer alır diyeceğimdir. Elbette her ikisi de yanlış çünkü bu yayınların bu şekilde bir misyona itelenip örgütlülükten kaçış yanlış. Bu hatalara düştük mü? Elbette düştük bundan sonrada düşeceğiz. Ne zamana kadar? Herkes kendi rolünü oynamaya başlayana kadar ve tiyatro dünyası tabandan gelen örgütlülüğünü kurana kadar.

21 EYLÜL 2007 CUMA

Sevgili Günlük

Dün pat diye klavyem bozuldu yazı kelimenin ortasında yarım kaldı.

Acaba kaç kişinin başına gelmiştir gecenin bir yarısı klavyenin bozulup yazının yarım kalması? Kalemimin bittiği çok olurdu ama mutlaka bir yedek kalem bulur devam ederdim klavyenin de yedeği olmuyor ki evlerde. Bir gazete yazarı asla yarım kalıveren bir yazısını öylece yayına verir miydi? Vermezdi elbet. işte biraz da bundan ne kadar işimizi ciddiye alsak da ve başkaları da bizim yaptıklarımızı ciddiyetle okusa da internetin bir yanı hep gayriciddi kalacak. Daha rahat, daha esnek, daha gayriciddi. Hem canım ben Güneş'de çalıştığım yıllardan bilirim bir oda vardı kapısında "Tashih" servisi yazan. İçerde 4-5 kişi kafasını gömmüş dizgiden çıkan yazıları tek tek okurlardı elden ele geçirerek. Birinin kaçırdığını diğeri yakalardı. Masalarında kalın kalın sözlükler, imla kılavuzları. Hem de üç vardiya çalışan vardı bu serviste, yani 24 saat. Yüzleri nedense en gülmeyen arkadaşlar bu servisteydi. Herkes yazar verirdi bunlar tek tek kelime kelime hata arar düzeltirdi acaba hata bulanların yüzümü gülmez hiç? Neyse sevgili günlük ne diyordum? Ha işte düşün sırf kelimelerdeki tashih hatalarını düzeltmek için 3 vardiyadan beşer altışar kişi çalışırdı. Hoş yine de hatalı kelimeler kaçardı ya bazen. Şimdi biz hiç o yayınla bir olabilir miyiz? Çalakalem yazıyoruz bazen geriye dönüp okumaya vaktimiz olmuyor. Bak yine gecenin kaçı olmuş bir şeyler yazıp yatıcam. Bırak tashih yapacak elemanları windowsun altını kırmızı çizip işaret ettiği kelime hatalarını bile üst satıra başımızı kaldırıp bakmıyoruz bazen. Bak yukarıda gayriciddi lerin altı kırmızı.. gayri ciddi olacak demek. Neyse işte bizimki de böyle bir fastfood çağında fastfood yaşamların içinde fastfood bir yayıncılık. Evet sevgili günlük belki asla yazılı-basılı basın ciddiyetini yakalayacak ne ekibimiz ne ortamımız olmayacak ama bizde de mangal gibi yürek ve özgür bir bilgisayar var be günlük. Bir de klavye arızalanmasa, elektrik kesilmese sorun yok.

En son ne demişiz? tiyatro dünyası tabandan gelen örgütlülüğünü kurana kadar demişiz. İşte yine bir bam teli yakalamışız sevgili günlük.

Ne demek şimdi tabandan gelen örgütlenme? "Sanki başka türlüsünü kurdu güzelce işletti de bu türlüsünü mü arıyoruz?" deme sakın. Başka türlüsünü kuramadıysa yada güzelce işletemediyse işte tam da bu nedenle. Tabandan gelmediği, tabana dayanmadığı, tabana yayamadığı, kısaca tabansız olduğu için sevgili günlük.

Bazıları adeta profesyonel dernek kurucu olmuş. Nereye baksak hangi tiyatro örgütüne baksak kurulumunda yada ön ayak olmada hep aynı isimler. Şimdi onlar ne yani bu kadar duyarsız insan arasında biz duyarlı davranıyorsak elimizi taşın altına koyuyorsak kabahat mi şimdi bu diyebilir. Haklılar tabi. Onlara da bir şey dediğimiz yok helali hoş olsun kursunlar. Ellerine kollarına, aydın tavırlarına sağlık. Ama işte bir yanlışlık var be günlük. Ne zamanki taban örgütlülüğün gereğini hissetmeye başlayıp kendi "gereksinim olduğu için" örgüt kurma arayışına girerse o zaman kelime anlamına kavuşur ve örgütlülük örgütlülük olur. Şimdi de işte öncü rolü unutmamak gerek birileri öncü rol üstlenecektir tabanda öncülerin peşinden seyirtecektir diyebilir. İşte buna o kadar da katılmıyorum  sevgili günlük. Öncünün görevi halk adına, yada taban adına dernek kurup hadi gelin demek olmamalı da sanki öncü şu demin bahsettiğimiz tabanın "gereksinim olduğu için" örgütlenme ihtiyacı duyma sürecine katkı sağlamalı gibi geliyor bana.

Hani geçmişte de yaşadık ya, bilmem ne işçi derneği diye kurulur bakarsın kurucular aydınlar, yarı aydınlar, küçük burjuva kökenli solcular, gençler öğrenciler. Hayatlarında bir tek gün amelelik yapmamış, işçilik yapmamış, aylıkla çalışmamış ama kurup tabelasına da "...... işçi derneği/partisi/birliği" diye yazarlar. Kurduktan sonra işçi bulup kaydettirmeye çalışırlar, ama pek de başaramazlar. Üye olanlar olsa da bu kuruluştan ve kuruculuk hakkından gelen hiyerarşik yapı içinde pek de söz sahibi olamazlar. Sonra ne olur? bir avuç kalırlar.

Tiyatroya dönelim biz yine sevgili günlük. Dedim ya bakıyoruz hep aynı isimler duyarlı hep aynı kişiler kurucu, hep aynı isimler Ankara'lara koşturuyor, elinde belge topluyor, eylem planı yapıyor, tüzük yazıyor çiziyor, değiştiriyor sonra ondan umudunu kesip bir tane de başka türlüsünü kuruyor falan falan falan. Yahu ben bir oyun izlemeye gittiğimde orda bir sürü gencecik oyuncular var pırıl pırıl nerdeler? sezon başladı mı onlarca tiyatrodan haberler geliyor kadrolar dolu dolu her birinde onar, onbeşer, otuzar oyuncu neredeler? Mesela ilk aklıma gelenleri sıralıyorum Işıl Kasapoğlu'nun ara sıra (haklı) serzenişlerini duyuyoruz iyi güzel ama semaver kumpanyanın bir çok yetenekli genç oyuncusu var onlar şu tiyatro derneklerine üye mi? gerçekten bilmediğim için ve gerçekten merak ettiğim için soruyorum sevgili günlük.. Mesela Mahir Günşiray da sık sık haklı isyanıyla duyduğumuz tiyatrocu. Acaba tiyatroevi oyuncuları da ses verir mi arada yoksa bu sorunlar sadece Günşiray'ın sorunları mı? Mesela Tiyaro Kedi, Tiyatro Pera, Tiyatro İstanbul, Oyun atölyesi, tiyatro mie, tiyatro yeniden kadrolarında sahneye çıkan tiyatrocularımızın tiyatroda yaşanan sorunlara tepkileri ne? var mı bir sorunları? beklentileri, umutları kaygıları var mı? ve onlar birer tiyatro derneğine üye mi? değilse neden değil üyeyse memnunlar mı? Mesela Tiyatro Alkışın kadrosundaki herhangi bir arkadaşın birilerinin onun da adına meslek birliği kurmaya çalıştığını kendince tüzükler falan hazırladıklarını biliyor mu? Mesela Ses ortaouyncular kadrosundan kimler tiyatro dünyasının hangi sorununun neresinde ve bir dernekleri var mı var olan örneğin TODER gibi derneklerde sorunlarına çözüm arıyorlar mı? Sevgili günlük 8 yıdır bu siteyi yapıyorum ama cahilliğimi bağışla bunlar gerçekten bilmediğimden ve gerçekten merak ettiğimden soruyorum. Acaba yarın bu yazıyı okuyup da açıklama yollayan olur mu?

Şimdi biraz farazi olacak ama eğer ki sahnelerden gördüğümüz o kadrolar tahmin ettiğim gibi pek de işin bu kısmıyla ilgili değillerse tiyatro dünyasının tüm sorunları ve beklentileri sadece yönetmenlerin ve yapımcıların sorunları ve beklentilerden ibaret mi? Sadece onlar mı şu meşhur anayasanın 64. maddesinden haberdar ve bu maddeyi kendilerine yardım olarak görüyorlar? Neydi 64.madde? Devlet, sanat faaliyetlerini ve sanatçıyı korur. Sanat eserlerinin ve sanatçının korunması, değerlendirilmesi, desteklenmesi ve sanat sevgisinin yayılması için gereken tedbirleri alır. Yahu ben burada tiyatro yapımcılarına nakdi yardım yapılır diye bir şey görmüyorum mesela bu maddedeki sanatçının korunması da salt yapımcının yada yapımın korunması değil. Demek ki pekala örneğin mesela topluluğundan herhangi bir sanatçı çıkıp biz her yıl bir oyunda görev alamayabiliyoruz bizim düzenli işimiz olmayabiliyor devlet Anayasanın 64.maddesine göre biz sanatçıları korumakla yükümlü, bize çalışmadığımız dönemler için sigorta primi, sağlık primi, kendi işini (topluluğunu) kurma kredisi vermelidir diyebilir.

Neden bu madde ve gündeme gelen tüm tiyatro sorunları yapımlar için oluyor? Ha birileri yapımcılara yapılacak her destek oyuncuya da yarayacaktır bu destek sayesinde oyun konulacaktır ve bu sayede oyuncu da bir oyunda görev alabilecektir diyebilir, doğrudur. Evet bu sorun ortak sorun bu yarar ortak yarardır ama bu ortak sorunun yanı sıra birde oyuncunun "artı" sorunları vardır. Neden hiç bu sorunları ve sahnedeki onlarca sanatçıdan kendi sorunlarını duymuyoruz yada derneklerde onları özlük hakları mücadelesi içinde görmüyoruz?

İşte sevgili günlük şimdi anladın mı neden dernekçi kesilmiş üç beş kişinin derneği tabanı yansıtamıyor ve tabanda orda kendini ifade etmiyor? Ve sonra da derneğe üye olmuyorlar, üye olsalar da gelmiyorlar, gelseler de aidat vermiyorlar, seçimleri bile zor yapıyoruz vs vs şikayetlerine. Olacağı bu tabi sen kendi kendine gelin güvey ol, kendin kur sonrada onlar gelsin sahiplensin aidat versin gelip seni bir kere daha seçmek için parmak kaldırsın diye bekle.

Sevgili günlük, bir süre önce sevgili/sayın Ulvi Alacakaptan benim TODER'e fahri üye olmamı önermişti. Ben ki oyuncu değilken buna davet edilmişsem onur duyar teşekkür ederim ama yayıncılıktan gelen gerektiğinde eleştirme hakkımı saklı tutarak üye olabilirim demiştim. Sağolsun Ulvi abimiz de biz seni eleştirilerinle istiyoruz tabi ki demişti. Henüz devamını getiremedik o yurtdışındaydı falan bende açıkçası çok da üstüne atlamadım bu üyeliğin öyle kaldı neyse. Lafı şuraya getireceğim. Diğerleri neyse de TODER direk Tiyatro oyuncuları Derneği. Yani salt yapımcı yönetmen değil en geniş çerçevesi ile tüm tiyatro yapanların derneği. Yani tabelası böyle olduğunu söylüyor ama üye kayıt defteri bu kadar geniş mi yada gerçekten fiili olarak aktif olanlar bu kadar katılımlı mı bilmiyorum ama doğrusu ya sanmıyorum da.

Genelde hep aynı kısır döngüyü yaşarız. Dernek yönetimleri gelmiyorlar ilgilenmiyorlar, aidat yatırmıyorlar der durur, üyelerde ne yaptılar ki bizim için der dışında kalır. İşte bütün bunlar tabansız kurulmanın tabansız yola çıkmanın ve tabana uzak tüzükler, planlar yapmanın neticesi değil mi?

Ulvi abi bana TODER üyeliğini önerdiğinde şöyle beş dakika düşündüm çok değil. Ne yapmalı ki Tiyatro Oyuncuları Tiyatro Oyuncuları Derneğini sahiplensin? Öncelikle dağınık bir sektör olduğu için sendika geleneğinin de pek yerleşmediği bu camiada oyuncu derneği oyuncunun güvencesi de olmalıdır. Bir çırpıda aklıma gelenler şunlar oldu

1- Bu oyuncuların çoğunun her sene düzenli bir toplulukta her sene sahneye çıkacağının garantisi yok bu nedenle görev alamadıkları dönemler için bir güvence şartı zorlanmalıdır

2- Bu oyuncuların sağlık sorunları olacaktır yeterli sağlık güvenceleri yoktur Bir sigorta şirketi ile anlaşarak bütün tiyatro salonlarında reklam panolarına yer vermek gibi bir barter anlaşmayla dernek üyesi oyuncuların ücretsiz sigorta yaptırılmasına çalışılmalıdır.

3- Üyelerine ücretsiz avukat hizmeti vermelidir (bu maddelerin kimisi belki zaten vardır bilemiyorum)

4- "Tiyatrocu"nun tanımını yapıp Milli Eğitim müdürlükleri ile işbirliğine gidilmeli okullara gidip oyun sahneleyecek toplulukların belirlenmesinde üyeleri yararına çerçeve anlaşmalar yapmalıdır böylece hem bu alanı tanımlı üyeleri yararına değerlendirip hem de korsan, niteliksiz tiyatroculuğun okullardan uzak tutulmasına katkı sağlamalıdır

5- Bir iki yıl sonra tiyatro oyuncuları arasına katılacak tiyatro bölümü öğrencileri ile köprüler sağlanmalıdır

6- Kültür Bakanlığı ile görüşülerek kökleşmiş toplulukların kurulması kadar genç tiyatrocuların kendi topluluklarını kurabilmesinin de tiyatro sanatı ve Türk tiyatrosu için önemli olduğu bu nedenle 64  maddeden dolayı ayrılan bütçenin en az yarısının kendi topluluğunu kuracak üyelerine dağıtılmasına uğraşmalıdır.

7- Üyeleri için bankalarla özel kredi anlaşması, tatil olanakları, vb gibi sosyal aktivite anlaşmaları sağlamaya çalışmalıdır.

8- Üyesi oyuncuların mesleki sanatsal birikimlerini geliştirici seminer ve kurslar düzenlemelidir.

İşte Oyuncular Derneği bunlardan bir tekini yada bir kaçını dahi başarsa oraya tüm oyuncular da üye olur, seve seve de geciktirmeden aidatlarını yatırır. Aksi takdirde bu dernekler hiç bir işlevi olmayan sadece birilerinin kartvizitine birer sıfat daha ekleyen tabela dernekleri olarak kalır.

Ne dersin iyi gibi görünüyor dimi sevgili günlük? Yok hayır iyi değil.. Haydaaa hem kendin önerip hem de kendin beğenmiyorsun dediğini duyar gibiyim.. İşte bazen ben de bu hataya düşüyorum sevgili Günlük. Bak ne yaptık şimdi? oturduk bizde tepeden maddeler yazdık sıraladık sonra hadi şimdi gelsin oyuncular üye olsun dedik. Hangi sıfatla ve hangi hakla? Hadi ben zaten tiyatroda bir sıfatı olmayan biriyim de tiyatroda sıfat bakımından feriştahı olsa bunu yazan ne olur ki? Olmaz sevgili günlük olmaz. Bu böyle olmaz. Ne oldu bizim tabanın kendi örgütlenmesini kurup kendi tüzüğünü oluşturup kendi planlamasına gitmesi iddiamıza? unuttuk gitti. Oysa bunları, yada bunların benzerlerini, yada çok daha farklılarını ihtiyaç olarak görüp bir araya gelip örgütünü kurup talep edecek olan tabanın kendisi olmalı. Biz tepeden albenili yaldızlı vaatler sunup hadi gelin dersek Süleyman Demirel'den ne farkımız kalacak? Galiba öncülükle liderliği gene karıştırdık sevgili günlük. o halde?

O haldesi falan yok dergi kurmayı beceremediğimiz gibi dernek kurmayı da beceremedik bak gördün mü? Ama neyse belki birilerinin kulağına kar suyu kaçırmışızdır belki tabandan birileri düşünmeye başlamıştır "Naapsak ki? acaba olur mu ki?"

22 EYLÜL 2007 CUMARTESİ

Sevgili Günlük bakma yukarıdaki tarihe. Bu bilgisayarın başına oturduğum tarih olsa da şu an 04.42 yani çoktan 23 eylül pazar oldu. Millet savuru bile yaptı yatacak. Hadi onlar inançları için sabahın bu saatinde ayakta ben ne için? doğrusu ya pek bi inancım bile kalmamış bir sanat dalı için mi? Neyse bu gece sitenin geneli için uğraştım malum yarın gece haftalık güncelleme gecesi ve iki günde ancak toparlanıyor. Yani bu gece ve yarın gece pek benden sana fayda yok hadi iyi sabahlar.

23 EYLÜL PAZAR (daha doğrusu 24 eylül 00:52)

Bak demiştim sana bu iki gün benden hayır yok diye. Site bitti yayına verdim neyse ki fazla gecikmedim bu kez. Sabah 08.15 de hemen bir çalışma varmış ve kesinlikle gecikmemem lazım. Traş olup yatmam 01:30 kalkış 07.00 malum ptesi trafiği ve yol uzun. neyse her zaman böyle liseli günlüğü gibi özel yazmayacağım merak etme sevgili günlük. Yarın gene bir konu buluruz konuşacak. Sorun mu yok tiyatroda. Ha, bu hafta Anayasa'da 64 maddenin yerine nasıl bir sanatı ve sanatçıyı koruyacak madde konmalı diye sanatçılara sordum, defter açtım bakalım yanıt gelecek mi? Yani anayasa dediğin nedir ki aslında orada yuvarlak laflar geçer önemli olan uygulamada neye dönüştüğüdür. Eğer doğru bir devlet, doğru bir hükümet, doğru bir bakan olsaydı (bu sistemde mi diye sorma farzı misal diye yazdım) yıllardır yer alan 64.maddede güzel bir madde denilebilirdi. Sanatın ve sanatçının korunması diyor. Sanatçının korunmasına sanatçılar için dokunulmazlık hakkı da girer buna, sanatçılar için sosyal güvence hakkı da girer, sanatçıların geçim şartları, sigortaları, emeklilikleri, kimsesiz sanatçıların bakılması, genç sanatçılara iş güvencesi sağlanması, salon açmalarına olanak sağlanması bütün bunlar da girer. Bütün bunlar sanatçının korunması değil mi? Ama ne yapılmış? alın size 2 trilyon diye havaya bi demet para fırlatılmış bir avuç yapımcı da kapışmak için hırlaşa hırlaşa birbirine girmiş olmuş bu 64.maddenin karşılığı.  Oh ne kolay yol. Yardım yaptın mı yaptım oldu bitti anayasanın yüklediği bu görevi savuşturdum. Bakan memnun alan memnun. Alan kim? Yapımcılar. Ama ya sanatçılar? ya yukarıda saydığımız ilk anda akla gelmesi gerekenler? İşte onlardan söz eden yok. İşte biraz şu adından menkul derneklerin bildirisini bırakıp biraz sesi çıkmayan sanatçıları konuşturalım dinleyelim dinletelim istedim bakalım yazacaklar mı? Yada yine sahte isimlerle, uydurma nicklerle sanatçımı sadece liseli mi yoksa rastgele biri mi anlayamayacağımız üç beş yazanla mı sınırlı kalacak. Sezon açıldı günlük okunma oranımız tekil 800'leri aştı  ben biliyorum gayette takip ettiklerini ama hem takip edip hem de görmezden gelirlerse yuh olsun ve ne halleri varsa görsünler demekte haksız mıyım sevgili günlük?

Yazmayacaktım ama yine yazdım bak bir şeyler ve saat 01.07 hadi iyi geceler

24 EYLÜL PTESİ

25 EYLÜL SALI

26 EYLÜL ÇARŞAMBA 01.34

Evet dün hiç sebep yokken yazmadım... ne yazacaktım ki? ne yazmamı bekliyordun ki? Kim için ve ne için?

Bugünse çok uzun süreden sonra ilk kez saat 22.30 da yattım. Uyandığımda sabah oldu sandım ama henüz saat gece 01miş.... bari kalkıp oturayım biraz dedim

Yeni anayasa yapılırken her kesim görüş bildirerek şekillenmesinde yardımcı oluyor. (Sivil ve örgütlü baskı grubu oluşturmaya çalışıyor) Bizde yeni anayasada sanat ve sanatçıya dair tek maddenin de kaldırılmış olduğuna dikkat çektik, Haydi yazın bizlerde görüş yansıtalım dedik. Sanatçı kesimi toplumun en dinamik en duyarlı, en aydın kesimlerindendir ya (!?) Sonuç mu?

Sitemize bu konuyu girdiğimiz ilk 24 saatte (24 Eylül 2007) Toplam 890 tekil (farklı) ziyaretçi girmiştir. 

İkinci gün ise 946.

Ana sayfamızın baş köşesinde duyurulan bu önemli konuyu İki günün toplamında 1836 kişi görmüştür.

Fakat ilk 48 saat içinde konuyla ilgilenen, duyarlı davranan kişi sayısı 7 (yedi)kişidir.

Bu sanatçı ve sanatsever duyarlılığı bizi şaşırtmaktadır.

inanmak istemediğimiz önerme "Herkes hak ettiğini yaşar"

Bugün de yazasım yok sevgili Günlük. Yarın da ondan sonrası günde olacağını sanmıyorum. Niye yazacakmışım ki? kim için ne için? Bu sanat dünyası için mi? Hak ettiklerini sanmıyorum be sevgili günlük. En iyisi hadi yeniden uyumayı deneyelim

27 Eylül 2007 Perşembe  - 02:10

Sevgili Günlük,

Nasıl başladık nasıl sürüyor görüyor musun? Ama burası da benim özgür köşem olsun. kuralsız kendi halinde. Aslında çok az kişinin okuduğundan da eminim. Bu nedenle bırak da şurada bari rahat bir dil, sohbet tadında bir dil kullanıp rahatlayayım. Tiyatrom bana hitap etmiyor (Ne garip yayıncısı benim ama bu yayın bana hitap etmiyor) bende burada kendi kendime söylenip söylenip dır dır edip rahatlayayım ki sitenin geneline yansıtmayayım agresif tutumumu. Eğer okuyan üç beş kişi de varsa onlarda artık tahammül etsin ne yapalım.

Evet sezon yaklaşırken günlük okur sayımız tırmanıyor ve yaz aylarında 400-450'lere düşen sayı bugün yine bini aştı uzun bir süreden sonra 1100 günlük tekil hite ulaştık. Buna sevindiğimi söylemek isterdim. Ama sevinemiyorum. Açtığımız deftere bu yukarda dün bahsettiğim sayfaya her tiyatrocunun ve her tiyatro severin ilgi gösterip tam da yeri gelmişken sesini yükseltmesini beklerdim. Bugün sadece 1 (bir tek) ilave oldu. O da zaten duyarlı tavrı ile tanıdığımız İATP-G'den Sayın Ömer F. Kurhan. Toplamda üç günden 2936 kişiden sadece 8 kişinin umurunda galiba. Herkes normalse belli ki biz anormaliz.

Burada zaman zaman yazacaklarımı daha önce de yazmış olabilirim.

Bazıları için tiyatro sahnede başlayıp sahnede bitiyor. Adeta onlar için tiyatro bir tapınma yeri. Çıksınlar dekorlarını kursunlar, ışıklarını yapsınlar, kostümlerini giysinler oyunlarını oynasınlar ve huşu içinde ruhlarını egolarını rahatlatıp insinler.

Onun dışında ne tiyatroya ilişkin ne sosyal yaşama ilişkin bir sanatçı kimliği üstünde durmuyorlar. Gereksinim de duymuyorlar. Örneğin sahnede oyunun metni gereği savaş aleyhtarlığı yapıyorlar ama şu an halen devam eden savaşa ilişkin duyarlılık göstermek bir yana habersiz bile olabiliyorlar. Bırakın dünya sorunlarını, ülke sorunlarını, tiyatronun düştüğü durumu, tiyatronun içindeki mikropları, mikroplukları da bırakın çoğunun salonlarına seyircinin gelip gelmemesi bile umurunda değil. Nerden mi biliyorum? Çünkü burada günde bin kişinin üstünde okuru olan bir site varsa ve bunun tamamı tiyatroya ilgi duyan kişiyse ve bu site 7-8 yıldır bir tek kuruş talep etmeden yollayın yayınlayalım çağrısı yaptığı halde hala bu yadsınamaz köprüyü kullanmak için zahmete girip tanıtım yollamıyorsa, doğru dürüst afiş, tanıtım vb çalışması yapmıyorsa demek ki oyununu çıkaracak kadar, idare edecek kadar para kazanıyorsa seyirci de daha çok izlenmek de umurunda değil. Eminim ki yarın kültür bakanı çıkıp biz tüm tiyatroların tüm masraflarını karşılayacağız sanatçılara da maaş bağlıyacağız dese salonuna seyirci girişine izin vermeden oyun sahneleyecekler bile çıkabilir. Dedim ya abartmıyorum gerçekten ibadet eder gibi sahneye çıkanlar var ve seyirci bile umursamayanlar var sadece ve sadece o kostümü giymek o sahneye çıkmak belli ki onların ruhunu rahatlatan. (Hoş gerçi kimilerinde o bile yok devletin zaten geçimlerini sağladığı bir kesim var (Devlet Tiyatroları) ve bu kesim içinde de oh bu sene de bana oyun yazılmamış diye sevinenler var.

Biliyorum lafı uzattım. Yani demem o ki doğal olarak kendi meslekleri, kendi sanatları dahil hiç bir şeye duyarlı olmayan hiç bir yaşam belirtisi göstermeyen sanatçı (!) modeli var maalesef. Ama bu kadar da beklemiyordum açıkçası.

Sevgili günlük şimdi yazacaklarım aramızda kalsın (üç beş okuyan varsa onlardan da rica edelim sır olarak saklasınlar alıntılayıp en azından manşet yapmasınlar) Ben bu siteden artık kurtulmak istiyorum. İnan bu gerçek. İnan başka hangi alana el atsam bundan daha yararlı olacağına eminim. Burada kör bir dünyanın içinde kendimi de köreltiyorum. Ne isa'ya ne Musa'ya yaranamıyoruz. Hoş gerçi yaranmak gibi derdim de yok ya. Hadi yaranmaktan vazgeçtik de bir sürü ağır sözle itham edilmek, yalancı ilan edilmek vs bunlar da çok umurumda değil... Ama zaman kaybediyoruz... İşte bu umurumda en çok. Kaybedecek zamanımız yok sevgili günlük. Her şey çok hızlı akıyor ve her gün çok hızla geriye savruluyoruz. Ve burada suni teneffüsle hayata döndürülecek bir yaşam belirtisi bile kalmamış. Burada harcadığım zamanla başka hangi alana el atsam çok daha yararlı olacak. Biliyorsun bir kez kapatmıştım. Hem de kesin kararlılıkla kapatmıştım ama gelen maillerle ısrarlarla yine açmıştık. İşte bu nedenle aramızda kalsın dedim. Hani ikide bir küsüp gidiyorum diye mızmızlanan biri gibi görünmek istemiyorum. Hem bu defa kapatırsam karar verdim hiç veda yazısı bile yazmadan birden bire pattadanak yok olacak tiyatrom ve ben.. Kullandığım maili hatta aynı gün cep, ev, iş telefon numaralarımı bile değiştirerek. Hiç kimse ulaşmasın hiç kimse sormasın, hiç kimse caydırmaya çalışmasın kararıyla. Uzun bir süre tiyatrocu dostum bile olmasın hatta uzun bir süre oyun bile izlemeyeyim diye düşünüyorum. Sadece başkası alıp bu adın mazisini kendine mal etmesin, art niyetliler kirletmesin diye bu adı ücretini ödeyip bir iki yıl unutulana kadar saklı tutarak tamamen yok olmak. Ama gelgitler yaşıyorum. Tiyatroya değil kendi emeğime acıyorum bunca yılın birikimi bir "hepsini seç" ve "delete" tuşuna mı bakmalı? Bakalım işte sidik zoruyla gidiyor gidecek ama nereye kadar? Belki azcık da olsa heyecan duyarım diye bir şeyler eklemeye , renklerle, logolarla oynamaya çalışsam da nafile. Taciz her renk altında taciz, küfür her logo altında küfür, kokuşmuşluk her halükarda kokuşmuşluk, duyarsızlık hep duyarsızlık.

Belki bir renk olur diye bugün burada insanlarla olumlu ve olumsuz örneklerle gündelik dille yaptığımız MSN sohbetlerini yayınlamaya karar verdim. İşte bir örneği

(Karşıdaki kişinin nicki hariç olduğu gibi ve sohbet diliyle)