Dünyada Gençlik Tiyatroları

 
 

AVUSTURYA COMPAGNIE SMAFU TOPLULUĞU
Fotoğraflar : Laurent Ziegler
Çeviri : Ekin Kanoğlu

Dünyadan Gençlik Tiyatroları örneklerinde bu ay ki durağımız Avusturya. İncelemeye aldığımız Compagnie Smafu Topluluğu 2004 yılında ülkemize de konuk olarak Assitej Türkiye Bursa Uluslar arası Gençlik ve Çocuk Tiyatroları Festivalinde “The Ones and the Others” adlı performanslarını sahnelemişti. Gençlik ve Çocuk tiyatrosuna yaklaşımları, yöntemleri ile oldukça dikkate alınması gereken bir topluluk olduğunu düşünüyoruz.

"Biz, çocuklar ve gençler için pedagojik tiyatro yapmayı tasarlamayız. Ama hala, biz, ergenlerin sosyal gelişimini ilgilendiren konuları karıştırmaktayız"
Daha çok dans tiyatrosu örnekleri sahneleyen topluluk bu işi oldukça ciddiye alan bir çalışma içinde. Oyunları için özel dans şarkıları hazırlatıyor ve besteci Oskar Aichinger bir çok oyunun müzik sorumlusu olarak görev alıyor. Ayrıca bu yıl Medya sanatçısı Markus Wintersberger'in katkısı ile "Sarı Denizaltı" isimli bir performansın hazırlığı sürerken daha şimdiden 10 nisan 2007 de gala tarihi belirlenmiş bu oyun festivallere de katılacak. Compagnie Smafu Topluluğu son iki yıl, "Garip kuş", "Biri ve Diğerleri" oyunlarıyla çok başarılı oldu

DANS VE GÖRSEL ÖGELER ÖN PLANDA
"Dans soyut formla anlatımdır. Ama genç bir izleyici için, içerik, daha somut bir yolda iletilmeliydi. Kuvvetli ve dinamik sözlerle konuşmanın aksine vücut ve hareketle zihinsel bir yaklaşım, performansın daha soyut yollardan da genç bir izleyici için anlatım yolu olabilmektedir. Sahneleme aşamasında Genç izleyici, nedenlerle karşılanır, ve özel yaş grubunun konuyla ilgili soruları, Sahneleme sırasında izleyicinin duygusal algısı, memnuniyeti dikkate alınarak bazen, tekrar değerlendirmeyle sonuçlanabilir. Biz, çeşitli metotlarla deney yaparak, geleneksel tiyatro ve dansı birleştirerek tarzımızı geliştiririz. Sabit tekrarlar yerine yeni denemeler, sahnelemenin yeni yolları, yeni olanakların denenmesi ve izleyiciye çağdaş oyunlar sunulması heyecanı artırmaktadır. Bu nedenle diğer sanatlarla ve görsellik eşliğinde gerektiği ölçüde yararlanmaktayız. Örneğin "Bir cadının sihrinin altında" adlı projemizde görüntü-yerleştirmeler ve projeksiyonlarla hayali üç boyutlu boşlukları yaratmak için denemeler yapacağız"

Çocuklar ve ergenler, duygusal bir düzeyde yakalanmak zorundadır, hayal gücü ve duygu oyun boyunca dikkate alınmalıdır. Bu, çocukların, gençlerin dosdoğru ne algıladığını tetkik eden modele bir meydan okumadır. Onlara görüntüyle kolay geçecek, eğlendiren ama konu içeriğiyle daha şiddetli şekilde aktarmaya dayanır.

OYUN ÖNCESİ UZUN HAZIRLIK
Bir oyun için provalara başlamadan önce, konu içeriği ve anlatımı araştırmanın uzun ve yoğun bir dönemi vardır. Dans ve tiyatro sanatlarının formuna uygunluğun yanı sıra günümüze ait problemler, tarihsel, bilimsel veya sosyolojik görünüşleri birleştirmeler için yoğun bir uğraş verilir. Henüz üretim aşamasında okullara giderek oyunla ilgili bilgi verip fikirler alırız. Gösteriden sonra geri beslemeyi teklif ederek çocuklar, gençler, ebeveynler ve öğretmenlere eklemeleri, değiştirmeleri deneriz. Her gösteriden sonra öğrenciler, öğretmenler, dansçılar ve sanatçılar arasında bir söyleşi teklif ederiz.

MESAJ DEĞİL ETKİ
Performans eğlenceyle birleştirilir, çocuklara ve gençlere, doğrudan kendi durumu anlatmaz, doğrudan olan bitenin mesajını vermez. Tema narin bir şekilde işlenir. Bilinçaltına etkisi, biraz zaman, geçtikten sonra, bazı şeyler değişmiş olarak yansımaya başlar. Öğretmenler, gösteriyi izledikten çok sonra dahi bizi arayıp "Öğrenciler hala, sahnede izlediklerini örnek alıyor, örneğin şiddet ve toleransla ilgili "Biri ve Diğerleri" oyunu hakkında konuşuyor gibi geri bildirimlerde bulunmaktadırlar.

COMPAGNIE SMAFU VE SOSYAL SORUMLULUK
"Daha küçük Avusturyalı şehirler ve taşraya dans ve çağdaş çocuklar ve gençlik tiyatrosunu götürmek bizim için çok önemlidir" diyen topluluk toplumsal sorumluluğunu evrensel görevlerle de birleştirerek Nisan 2006'da Avusturya ASSITEJ'i ile Afrika'da ki Genç İnsanlar için sanat yapalım etkinliği düzenlemiş.

TOPLULUĞUN OYUNLARINDAN ÖRNEKLER :

BİRİ VE DİĞERLERİ : Günlük hayatımızdaki ilişkilerin ve diyalogların kimi zaman müzik ile kimi zaman da dans ile eğlenceli bir şekilde işlendiği, bir oyun. O, herhangi bir yerde olabilirdi, birileri, bu veya onun gibidir, ve diğerleri, biraz farklıdır... Birileri, kesin bir yolda hareket eder, diğerlerinin, nadir alışkanlıkları vardır, biri kolayca, haksızlık eder, diğerleri, şüphecidir... "Biri ve diğerleri", şiddet ve toleransı konu alan çağdaş dansla bezenmiş bir performanstır. Bizim günlük yaşamımızın, bu iki görünüş ile ince bir meselede nasıl etkilendiği gösterir ve onun, bizleri nerelere götürebileceğini hissettirir. Topluluk bu performansı 2004 yılında ASSITEJ-Türkiye Uluslararası Bursa Çocuk ve Gençlik Tiyatroları Festivalinde ülkemizde de sahneledi.

YANAN EV : Yanan ev Kaspar Hauser in hikayesine dayanıyor. 19. yüzyılda yetkili insanlar ve eğitimciler kendi öğretilerini (''saf''eğitimlerini) O'na yüklemeye çalıştılar....kendi ideal ve kalıplarına uyan formdaki insanı aradılar

http://www.concretetheatre.ca

 tiyatro...tiyatro... dergisi gençlik sayfalarında yayınlanmıştır