.
		gulayctk@yahoo.com     gulay_c@mynet.com     gulay@tiyatrom.com
.

YENİ SEZON’DA BBT…

Genel sanat yönetmenliğini Müşfik Kenter’in üstlendiği Bakırköy Belediye Tiyatroları bu sezon 15. yılını kutluyor. Yeni sezona, ilk kez 29 Ekim’de seyirciyle buluşan usta yazar Yaşar Kemal’in yazdığı Müşfik Kenter’in yönetmenliğini üstlendiği Teneke adlı oyunla giriş yapan Bakırköy Belediye Tiyatroları, şimdi de Bertolt Brecht’in Sezuan’ın İyi İnsanı adlı oyunuyla yoluna devam ediyor. Ali Taygun’un rejisiyle seyirci karşısına çıkacak olan oyunda insanın hem iyi olup, hem de nasıl ayakta kalabileceği tartışılıyor.

Geçen sezon sadece birkaç kez seyirciyle buluşan Curzio Malaparte’nin yazdığı Orhan Kemal Aydın’ın yönettiği; ikinci dünya savaşı sonunda işgal altındaki Avusturya’da erkeklerini savaşta kaybeden kadınların uğradığı tecavüz, sürgün, yiyecek karşılığı fuhuşa zorlanma gibi temaların anlatıldığı Kadınlar da Savaşı Yitirdi ise sezonun diğer yeni yapımlarından biri. Geçtiğimiz sezon her yaştan izleyicinin ilgiyle izlediği Bakırköy Belediye Tiyatroları tarafından gerçekleştirilen gölge oyunlarına da bu sezon bir yenisi eklenmiş. Sihirli Lamba.adlı yeni Karagöz oyunu, geleneksel gölge oyunumuzu yeni figürler ve temalarla bugüne başarılı bir şekilde uyarlayan, alanın en önemli temsilcilerinden biri olan Cengiz Özek yönetiminde seyircisiyle buluşmayı bekliyor.

Mimar Sinan Devlet Konservatuvarı’na girdiniz, 1998’de de mezun oldunuz.  Nasıl bir süreçti konservatuvar yılları? Pek çok genç konservatuvar mezunu gibi, öncelikle oyuncu olmanın ağır yüküyle karşılaştığınızda vazgeçmeyi  düşündünüz mü? Ya da bu işin size göre olmadığını?

15 yaşında tiyatrocu olmaya karar verdiğimden, kendimi konservatuvara  hazırlamaya çok zamanım oldu. Konservatuvar benim için gerçekten çok eğitici  bir süreçti. Çünkü okulu hiçbir zaman amaç olarak görmedim, seçtiğim yolda  bir araçtı. Ancak az gelişmiş bir ülkede, sanata gereken değerin verilmediği  bir ortamda, elbette kimi zaman "Ben ne yapıyorum?" dedim. Ama hiçbir zaman  yerine başka bir iş koyamadım. Başka bir iş yapmayı bilmiyorum.

Müşfik Kenter, Zeliha Berksoy, Cihan Ünal, Zekai Müftüoğlu, Semra  Karlıbel, Murat Karasu, Merih Tangün sahne hocalarımdı. Tiyatro eğitiminde en büyük görevlerden birinin öğrenciye düştüğünü  düşünüyorum. Size verilenlerin dışında bir şey alma çabanız yoksa, mezun  olduğunuzda söyleyecek sözünüz olmaz. Söyleyecek sözünüz yoksa, tiyatro  yapmanızın da bir anlamı yoktur bence. Oyuncu adayı olarak hocalarınızın  bilgilerini ve tecrübelerini sömürmelisiniz. Ancak bu iyi bir eğitim  sisteminde geçerli. Ben kendi dönemim için iyi bir eğitim aldığımı düşünüyorum. Bu gün  itibariyle baktığımızda ise, her yıl yeni açılan konservatuvarlarla birlikte  Türkiye genelinde en az 150 kişi mezun oluyor. Peki bu kadar insan tiyatro  yapabiliyor mu ? Tiyatro yapacak olanaklara sahip mi ya da destek görüyor mu? Başka bir soru da tabi, bu kadar insan nasıl bir eğitim görüyor ? Okulları  açıyorlar ancak ne gerekli ekipman ne de gerekli eğitmen desteği sağlanıyor.  Bir ülkeye sanatçı adayı yetiştirmek çok büyük bir sorumluluk, ama bu  sorumluluğun farkında olan çok az insan var ne yazık ki.

Oyunculuk için, daha doğrusu iyi bir oyuncu olmak için eğitim şart mıdır sizce? Yetenek ve eğitimin oyunculuktaki etkileri konusunda düşünceniz nedir?

İyi bir oyuncu olmak için zeki olmak gerek. İnsanın kendi kendini eğitimesi şart. Yetenek bu işin küçük bir kısmını oluşturuyor. Usta-çırak ilişkisi çok  önemli. İyi bir oyuncu adayı bunu okulda da yapabilir, tiyatro sahnesinde de.  Akademik eğitimin olması elbette iyi, ama zekiyseniz ve gerçekten oyuncu  olmak istiyorsanız, bunu asıl sahnede öğrenirsiniz.

Sanırım mezun olduktan sonra Bakırköy Belediye Tiyatroları’na girdiniz, tabi öncesinde farklı tiyatro topluluklarıyla birkaç çalışmanız oldu, bulunduğunuz kurum ve kurum içerisinde sizin yer aldığınız konum hakkında ne söyleyebilirsiniz?

Bakırköy Belediye Tiyatroları, gençlere fırsat tanıyan, gençleri destekleyen, teşvik eden bir tiyatro. Çok şanslı olduğumu düşünüyorum.  Tiyatro yapıyorum.

Peki başarıya nasıl bakıyorsunuz, sizce nedir başarı?

Benim için başarı kelimesi yerine, mutlu olmak ya da olmamak var. Oyun  oynanıp bittiğinde selam verirken, seyircinin gözlerinden o gün mutlu olup  olmamam gerektiğini anlıyorum.

Oyunun dramaturjisiyle ilgili biraz konuşabilir miyiz? Yönetmenin  yaklaşımı nasıldı sizce? Bir de oyunun sahneye konma aşamasında sizin oyuncu  olarak müdahale şansınız oluyor mu diye merak etmişimdir hep?

Yönetmenimiz Ali Taygun'un oyuna yaklaşımında ikna olmadığım hiçbir şey yok. Provalara başladığımızda ne konuştuysak, hemen hepsini  gerçekleştirebilme fırsatımız oldu. Yönetmen olarak Ali Taygun reji  anlayışını, oyunun genel çatısını belirledi. İki hafta boyunca yönetmen,  dramaturg, tasarımcılar ve oyuncularla birlikte metin inceleme çalışmaları  yapıldı. Sahne provalarına geçtiğimizde Ali Taygun, oyuncuların rolü yaratma  sürecinde bizleri gerçekten çok özgür bıraktı. Oyunu o yönetti, rolleri biz  ortaya çıkardık. Kendi adıma rolümü çıkartırken Ali Taygun beni çok iyi  yönlendirdi. Bana çok iyi bir rehber oldu. Şöyle söyleyebilirim: İkna  olmadığım tek bir cümle, tek bir eylem yok oyunda.

Müşfik Kenter hem okulda hocanızdı, hem de şu an çalışmakta olduğunuz kurumun genel sanat yönetmenliğini yürütüyor. Nasıl bir duygu Müşfik Hoca’yla çalışma şansına sahip olmak? Elbette keyifli olduğu kadar  zor yanları da vardır. Bunlardan biraz bahsedebilir misiniz?

Müşfik Kenter ile okul dahil 11 senedir çalışıyorum. Öğrencilikte de hocam olduğu için sonrasında onunla çalışırken hiç zorlanmadım. Müşfik  Kenter Türk tiyatrosunun duayenlerinden. Onunla çalışmak gerçekten çok büyük  bir şans.

Bir oyuncu olarak çalıştığınız yönetmenin üzerinizde ne gibi etkisi oluyor, ya da daha genel bir soruyla yönetmenin tiyatroda, oyuncular açısından önemi nedir sizce?

Her yönetmenin farklı bir reji anlayışı vardır. Ben yeni bir oyuna  başlayacağım zaman, önce yönetmenin rejiye bakışını, sonra oyuna bakışını  anlamaya çalışıyorum. Oyunun koçudur yönetmen. Ne yapmak istediğini  anladığınızda oyuncu olarak işiniz kolaylaşır. Yönetmenle ne kadar çok  savaşırsanız ortaya çıkması gereken sonuç o denli uzaklaşır sizden. Elbette  çatışmalar da olacaktır, uzlaşmalar da. Bir rolü yaratma sürecinde bunlar  çok keyiflidir aslında. Sonuç olarak çalışılan oyun hepimizin rüyasıdır;  Oyuncunun, yönetmenin, tasarımcıların. Bu ortak rüyaya ne kadar sahip  çıkarsak, sonuç o denli keyifli olur.

Çocuk ve Gençlik Tiyatrosu’nun önemi ve çocuklarla gençlerin eğitiminde tiyatronun işlevi konusunda ne düşünüyorsunuz?

Çocuk ve Gençlik Tiyatrosu'nun çok önem verilmesi gereken bir dal olduğunu düşünüyorum. Eğitimde kesinlikle atlanmaması gerek. 21. Yüzyılda,  tek bir bakış açısıyla düşünmeye zorlandığımız bir çağda, bunun bir  zorunluluk olduğunu düşünüyorum. Hayatı tek açıdan yaşamaya zorlanan  televizyon çocuklarına daha fazla alternatif olduğunu göstermemiz  gerektiğine inanıyorum.

Sanırım kısa bir dönem İstanbul Devlet Tiyatrosunda çocuk oyunu  kadrosunda rol aldınız. Ketçaplı Spagetti’den sonra başka bir çocuk oyununda  ya da devlet tiyatrosunun herhangi bir oyununda yer aldınız mı?

Televizyon bağımlılığı tüketiminin son safhalarındayız ve bu da bir gün tükenecek diye umuyorum. Sadece dizi, film ya da reklam değil, önemli bir  haberi bile tüketme eğiliminde olduğumuz bir çağda yaşıyoruz. En büyük doğal  afet haberleri bile unutuluyor.Savaşı canlı yayında izliyor ve  geçiyoruz. Tüketimin bu denli çığırından çıktığı bir zamanda varolmaya  çalışıyoruz. Hem yaşamda hem de bulunduğumuz yerlerde, yaptığımız işlerle.  Elbette yapılan ve yerine ulaşan işler de var. Bir gün bunların  çoğalacağına inanıyorum . Ama Brecht'in bir lafı var: "Önce gelir tıkınmak,  sonra ahlak." Sanırım önce çözülmesi gereken başka sorunlar var.

Biri uzun biri kısa olmak üzere iki filmde, birkaç reklamda ve dizilerde rol alan biri olarak hangi kriterler, içinde yer alacağınız projeye karar verirken etkili oluyor sizin için?

Reklamda maddiyat, film ve dizilerde ise; senaryosu, içeriği, oyuncu  kadrosu etkili oluyor.

Oyuncu olarak bir sıralama yapmanızı istesem tiyatro, dizi oyunculuğu ve  sinema size verdiği hazza göre nasıl sıralanır?

Oyunculuk yaptığım her işi çok keyif alarak yaptım. Ama derdimi sadece  tiyatro yaptığımda yani, yaptığım işi neden yaptığımı sadece tiyatroda  seyirciyle buluştuğumda anlayabiliyorum.